Şizofreninin Pozitif Belirtileri
Hezeyanlar: Bir kişinin somut bir kanıt bulunmamasına karşın kararlı biçimde kendini ikna ettiği yanlış inançlardır. Hezeyanı olan kişi kendisine eziyet edildiğine, özel güç veya yeteneklere sahip olduğuna, düşünce ve davranışlarının dışsal bir gücün denetiminde bulunduğuna inanır. Hezeyanlar çok değişik tarzlarda olabilir. (Hava durumunu kontrol yeteneğine sahip olduğuna inanmak veya başka bir dünyadan yabancılarla iletişim kurduğuna inanmak gibi)
Halüsinasyonlar: Şizofrenide en yaygın halüsinasyon türü işitseldir; kişi hayali sesler duyduğunu zanneder. Kimi zaman şizofreni hastası bu seslerle uzun süre konuşur. Kimi zaman sesler hastaya hareketleri konusunda komutlar verir. Daha az rastlanan halüsinasyon türlerinde gerçekte olmayan ama hastaya bütünüyle gerçek gibi gelen görme, hissetme, tatma veya koku alma gibi olaylar olabilmektedir. Kişi olağan renk ve şekilleri farklı biçimde algılar ve bunların özel anlamlarla yüklü olduklarını düşünür.
Düşünce Bozukluğu: Düşünce bozukluğu olan
kişi ne söylediği ve nasıl söylediği konusunda karmaşa yaşar. Kişinin
konuşmasının izlenmesi, bir konudan ötekine atladığı ve mantık
bağlantıları zayıf olduğu için zordur. Düşünce sürecinde kesintiler
olabilir, yalnızca konuşan kişi için anlamlı bir hal alır. Kimi durumlarda
düşüncelerinin çalındığını ya da kendi düşüncelerinin bir yabancı
tarafından etki veya kontrol altına alındığını sanır. Ciddi vakalarda
konuşma anlaşılmayacak ölçüde kesik ve karmaşık duruma gelir.
Davranış Bozukluğu: Kimi şizofreni hastaları
toplumsal kuralları ihlal edecek davranışlar (örn., kalabalık içinde
soyunmak) gösterir. Çirkin hareketler, tuhaf yüz ifadeleri, amaçsız
davranışlar gösterirler.
Pozitif belirtilerin tanınması kolaydır, çünkü bunlar normalden belirgin
olarak farklıdır. Ancak halüsinasyon veya hezeyan gibi pozitif
belirtilerin varlığı kesin olarak kişinin şizofreni olduğu anlamına gelmez.
Örneğin alkol veya uyuşturucu kullanan, ağır depresyon, mani geçiren,
beynine darbe alan ya da kimi tıbbi hastalıklarda da kişiler benzer
belirtiler gösterebilir.
Pozitif belirtiler kişinin toplumsal işlevini engelleyeceği için hasta
genellikle bir psikiyatri hastanesine kabul edilir. Antipsikotik ilaçlar
pozitif belirtileri önlemekte veya yoğunluğunu azaltmakta, yeniden ortaya
çıkma olasılığını düşürmektedir. Ancak kişi negatif belirtiler göstermeye
devam edebilir.
Stres dolu bir yaşam deneyi, ilaçların kesilmesi ya da dozajın azaltılması
durumunda belirtiler yeniden ortaya çıkacaktır. Bu tür geri dönüşler,
kişinin daha önce yeterli gelen dozda ilaç almaya devam etmesi ve görünür
bir neden olmaması durumlarında da görülebilmektedir.
Pozitif belirtiler "delilik" ile ilişkileri dinlen damgaya sebep olurlar.
Hezeyan, halüsinasyon, düşünce ve davranış bozukluğu şizofreni
hastalarının insanlar tarafından "deli" olarak damgalanan özellikleridir.