KEKEMELİK
Konusma
esnasinda konusmanin duzenli bir sekilde ilerlemesini bozan duraklama, bazi ses
ve sozcukleri yineleme ya da bir heceyi uzatarak soyleme ile giden ve bazi
kisilerde sosyal ortamlardan kacinmaya yol acip, kaygi ve uzuntu konusu olan bir
bozukluktur
Nelerden dolayi olabilmektedir?
Bazi ailelerde gerilim duzeylerinin yuksek olmasi ve ortak bir ozellik seklinde
bu gerilimin nefes borusu ve ses tellerine iletilmesi ile iliskili olabildigi ya
da beyindeki konusma merkezi ile iliskisi oldugu yonunde dusunceler
bulunmaktadir. Anne-babada obsesif-kompulsif kisilik yapisinin varligina da bu
bozuklukta isaret edilmistir. Cocuklukta yasanan endise , gerilim ve korkularin
da etkilerinin oldugu dusunulmektedir. Bir goruse gore kisinin cozumleyemedigi
ve bilincaltina dogru bastirdigi ruhsal catisma, korku ya da isteklerinin
sonucunda olusan nevrozlarin bir gorunumu olarak dusunulmustur. Hastalarin %
40-60 kadarinda ailelerinde kekemelik oykusune rastlanmistir.
Goruntuleme calismalarinda beyin kan akimlarinda azalmalar ve bolgesel olarak
bazi alanlarda akimda duzensizlikler saptanmistir.
Hangi yaslarda baslar?
% 3 oraninda gorulmektedir. Cocuklarda genellikle ailedeki daha kucuk cocuklarda
gorulmektedir. Erkeklerde kadinlara gore 3-4 kat daha cok gorulmektedir.Ketsel
kesimlerde kirsala gore daha cok gozlenmektedir. En cok 2-7 yas arasinda
gorulmekte olup, ortalama baslangic yasi 5 yas civaridir.
Daha yasli kekemelik vakalarinin daha cok durakladiklari, hava akimlarindaki
kesilmelerin , ses tellerine uygulanan basincin, iletisim kurma korkularinin
daha yuksek oldugu ve konusma durumlarindan kacinmanin daha cok goruldugu
saptanmis.
Genel olarak erkek cocuklarin kizlara gore daha karmasik duzeyde kekelemelerinin
olup, daha cok kekeleyerek, daha az karsilarindakilerle goz goze gelmeye
calistigi, iletisim kurmaktan kacindiklari, dolayisiyla tedavilerinin de daha
uzun surdugu belirlenmistir.
Bazi vakalarda eriskinlige gecis doneminde kaybolmakta, bunun disinda tedavi
edilmeyen vakalar omur boyu surmektedir.
Hangi durumlarda belirginlesir?
Yabancilarin bulundugu, kalabalik ortamlar, bir otorite konumundaki kisinin
karsisinda, telefona yanit vermek, birinden bir sey istemek, beklenmedik bir
durumla hazirliksiz bir sekilde karsilasma gibi hallerde belirginlesmektedir.Korktuklari
bu gibi durumlardan kacinmaya calisirlar. Soyleyemedikleri bir sozcugun yerine
hemen bir esanlamlisini getirerek cumleyi tamamlamaya calisirlar. Adlari
soruldugunda yanitlamakta gucluk cekebilirler. Bu nedenle bu isleri
yakinlarindakilara birakirlar. Ogrenciler bu nedenle arka siralarda oturmaya
calisir, parmak kaldirmaz, konusmalarda dinleyici olmayi yegler, yoklamalar
alinirken gec yanit verirler, ya da el kaldirarak kacinma davranisi gosterirler.
Daha cok mimikleriyle yanit vermeye egilimlidirler. Yeni bir sey soylemek ya da
istemek yerine baskalari ile ayni fikirde olduklarini ya da ayni seyi
istediklerini belirtirler. Istediklerini degil, soylemesi kolay olan seyleri
ismarlarlar.
Yoldaki bir gorevliye, polise adres sormak icin durduklarinda ilk sesi
cikartmakta gucluk cekebilirler. Bu durumlarda konusmayi kolaylastirmak ve o
sesi cikarabilmek icin el veya ayagi sallama, ayagi yere vurma, bas ve boyun
hareketleri, goz , kas ve dudak hareketleri gibi tikler eslik edebilir.
Tedavi:
Davranis duzenlenimi, nefes alistirmalari, gevseme teknikleri, konusma terapisi
(konusmanin yavaslatilmasi,konusma baslangicinin kolaylastirilmasi, ses duzey
kontrolu gibi) yapilmalidir. Bazi vakalarda antidepresan ve anksiyolitik
tedavileri faydali olmaktadir .
