DEPRESYON NEDİR?
İnsanlar zaman zaman kendilerini üzüntülü ve mutsuz hissederler. İşinden
ayrılmak, sevdiğini kaybetmek veya başarılı olamamak üzüntüye yol açan
yaşam olaylarındandır. Kısaca üzüntü normal yaşamın bir parçasıdır. Ancak
bu üzüntülü durumun uzaması ve nedensiz ortaya çıkması ruh sağlığı
sorunudur ve depresyon olarak tanımlanır. . Depresyon duygu düşünce ve
davranışı etkiler. Tedavi edilmediği taktirde aylar yıllar bazen de ömür
boyu sürebilir.
Depresyon değişik şekillerde ortaya çıkabilir:
Bazısında neden olmaksızın aniden ortaya çıkar
Bazısında stresli bir yaşam olayından sonra başlar
Bazen tek atak olarak yaşam boyu sürebilir
Bazen tekrarlayan ataklar halindedir
Bazen semptomların şiddetli olması ile hastalar iş yapamaz hale gelebilir
Bazıları ise iş yapabilir ama sürekli mutsuzluk hissederler
Aşağıdaki belirtilerden bazıları aynı anda sizde
bulunuyorsa depresyon geçiriyor olabilirsiniz:
Kendini üzüntülü, değersiz, umutsuz, çaresiz, hissetme, içinde boşluk duygusu olması
Karar verme güçlüğü, konsantrasyon zorluğu, bellek bozukluğu
Daha önce zevk alınan iş ve aktiviteleden zevk alamama (cinsel isteksizlik dahil)
İşte, okulda, aile ve arkadaş arasında sorunların ortaya çıkması
Diğer insanlardan uzaklaşma ve yalnız kalma isteği
Enerji azlığı, yorgunluk hissi ve çabuk sinirlenme
Uyku bozukluğu (uykuya dalamama,uykuyu sürdürme güçlüğü, sabah erken uyanma veya fazla uyuma şeklinde olabilir)
Yeme bozukluğu (iştahta azalma veya artma),
Nedeni belli olmayan baş, boyun, sırt ağrısı gibi vücudun değişik yerlerinde sürekli ağrılar hissetme
Son zamanlarda fazla alkol almaya başlama veya yatıştırıcı ilaçları kullanma ihtiyacı hissetme
Kendine zarar verme, intihar planları yapma, intihar girişiminde bulunma veya kendi cenaze merasimini düşünme
Depresyon tanısı almak için bu belirtilerin hepsinin birden sizde olması
gerekmez. Bu şikayetlerin birkaçı aynı anda sizde bulunuyorsa doktora
başvurmanız gerekir. En sık görülen belirtilerden biri uyku ve iştah
bozukluğudur. Bu belirtilerin çoğu aynı anda bulunuyorsa ağır depresyondan
söz edilir. Depresyon ciddi bir hastalıktır. Kendi haline bırakıldığında
zaman içinde düzelebileceği gibi genelde uzun süre devam eder veya
ağırlaşır. Ağır depresyonda kişi iş güç yapamaz hale gelebilir ve bu
durumda intihar riski yüksektir.
Uyku bozukluğu bir hastalık değildir başka hastalıklarda görülebilen bir
belirtidir. Nedeninin araştırılması gerekir. Bedensel hastalıklar (astım,
kalp hastalığı v.b.) nedeniyle olabileceği gibi psikiyatrik hastalıkların
(depresyon, mani v.b.) çoğunda görülebilir. Depresyon hastaları sıklıkla
uyku bozukluğundan yakınırlar. Bu nedenle uykusuzluk şikayetiniz varsa ve
bir süredir devam ediyorsa çevrenizdeki insanların önerdiği ilaçları veya
kendi başına eczaneden alınan uyku ilacını kullanmak yerine bir uzmana
başvurarak altta yatan nedeni araştırmanızda fayda vardır.
ABD’de depresyon hastalarının 2/3’ü çeşitli nedenlerle tedavi
görememektedir.Türkiyede bu konuda yapılmış araştırma yoktur ancak benim
kanıma göre bu oran yurdumuzda çok daha yüksektir. Psikiyatriste
başvurmama nedenlerinden bazıları şunlardır: hastalık bilinememekte,
hastalar çevresi tarafından zayıf oldukları gerekçesi ile suçlanmakta,
hastalık dolayısı ile iş güç yapamaz durumda olan hastalar yardım
isteyecek enerjiyi kendilerinde bulamamakta bazende yanlış tanı konup
tedavi yanlış uygulanmaktadır.
Depresyon hastalarının yardım istemek için genelde yardıma ihtiyacı vardır.
Depresyonun doğası gereği hastalar genelde kendiliğinden yardım istemezler.
Hastalar sıklıkla enerji, ilgi ve istek azlığından yakınırlar. Bu nedenle
depresyonu olan hastaların aileleri, arkadaşları veya diğer hekimleri
tarafından psikiyatriste yönlendirilmeleri gerekir. İntihar düşüncesi
varsa acilen psikiyatriste başvurmak gerekir. Halk arasında yaygın olan
inanışa göre intihar düşüncesini ifade eden kişiler pek intihar etmezler.
Ancak yapılan araştırmalar bu inanışın doğru olmadığını göstermiştir. Bu
nedenle bir yakınınız intihar düşüncelerini sık ifade ediyorsa bunu
önemseyin ve en yakın zamanda bir uzmana başvurmasına yadımcı olun.
Depresyona yakalanmak sizin tercihiniz değildir ancak tedavi olup olmamak
sizin elinizdedir.
DEPRESYONA YAKALANMA RİSKİNİZ NEDİR?
Yaşam boyu depresyon geçirme riski %15 dolayındadır. Kadınlarda bu oran
%25’e kadar çıkmaktadır. Hemen hemen tüm toplumlarda depresyon kadınlarda
iki kat daha fazladır.Gebelikte, doğum sonrası dönemde ve menopozda
depresyon geçirme riski artar. Bunun nedeni tam olarak bilinmemektedir,
ancak kadınların hormonları bundan sorumlu olabilir. . Sürekli bedensel
hastalığı olanlarda daha fazla görülür. Örneğin infertilite(kısırlık)
tedavisi gören kadınlarda normal kadınlara göre iki üç kat fazla depresyon
görülmektedir.
Hastaların %50’si 20-50 yaş arasındadır. Bununla birlikte çocuklarda ve
yaşlılarda da depresyon görülür. Boşanmış, ayrı yaşayan veya yalnız
yaşayanlarda evlilere göre daha sıktır Sosyal çevre veya ekonomik seviye
ile depresyon geçirme oranı arasında ilişki yoktur.Kütürel etkenlerle
depresyon arasında ilişki yoktur.Yakın akrabalarda depresyon geçiren
birilerinin olması depresyon geçirme riskini artırır.
populermedikal.com