ANTİSOSYAL KİŞİLİK BOZUKLUĞU
Asagidakilerden
en az 3'unun varligi ile birlikte ,15 yasindan beri suren baskalarinin haklarini
saymayip, digerlerinin haklarina saldiri ile kendini gosteren kisilik
bozuklugudur.
1- Tutuklanmasina yol acacak davranislarda israr ile kendini gosteren yasalara
uygun ,sosyal davranislara uyamama
2- Devamli olarak yalan soyleme, farkli takma adlar kullanma, zevk ya da kisisel
cikari icin baskalarini aldatma gibi durust olmayan davranislar
3- Aniden sonucunu dusunmeden yapilan davranislar,gelecek icin planlar yapmama
4- Tekrarlayici kavga, dovus ,saldirilar ile birlikte ofkelilik hali
5- Kendisi, yakinlari ya da baskasnin guvenligi ile ilgili umursamazlik hali.
6- Bir isi yurutememe veya parasal sorumluluklarini yerine getirmeme ile giden
surekli bir soru suzluk durumu
7- Baskasina zarar vermis, fena davranmis birseyler calmis olmasina ragmen
duruma ilgisiz kalip, kendini hakli gostermeye calism k ve bundan vicdan azabi
duymamak.
-Kisinin en az18 yasinda olmasi ve 15 yas oncesi davranim bozuklugu belirtileri
gostermeye baslamis olmasi gerekmektedir.
Rahatsizligin olusunda rol alan etkenler:
Ani durtusel hareketler ve saldirgan davranislarin beyindeki anormal serotonin
islevi nedeniyle oldugu dusunulmektedir. Bu kisilerin genetik yatkinlik
durumlari olmasa bile , erken cocukluk donemlerinde anne- babanin maddi ya da
manevi yoklugu, ebeveynin cezalandirici, asagilayici tavirlar sergilemesi.
Rahatsizlik psikopati ve sosyopati olarak da bilinmektedir.Hastada 15 yas
oncesinde davranim bozuklugu belirtileri vardir. (insan ya da hayvanlara yonelik
saldirganlik, mala zarar verme, baskalarina ait seyleri calma ve sahtekarliklar
yapma(ev-okuldan kacma,hirsizlik) ve kurallari, disiplini onemli derecede bozma)
Bu davranislar surekli kendini gostermektedir. Bu kisiler yasadisi isler pesinde
kosarlar. Baskalarinin dusunceleri onlar icin onemli degildir.
Toplumda gorulme orani:
Erkeklerde % 3,kadinlarda % 1 oraninda gorulmektedir. Madde kullanimi nedeniyle
yatakli tedavi gorulen kurumlar ve adli mekanlar ya da cezaevlerinde daha yuksek
oranda gorulmektedir. Coklukla yalan soyler, cevrelerindekileri aldatir, cikar
elde etmek ya da sadece zevk almak icin baskalarini kullanir ya da yaniltirlar.
Ofkelerine hakim olamayip,kavga ederler,esleri, cocuklari, ana- babalarini
doverler. Ana-baba olmanin gereklerini yerine getiremez, duzenli, sakin bir aile
hayati olusturamazlar. Tehlike olusturacak etkinliklere atilirlar (hizli ve
zikzaklar yaparak araba kullanma, alkollu arac kullanimi, tekrarlayan kazalar
yapma gibi ).
Farkli ve zararli cinsel iliskiler ve alkol-madde kullanimi gorulebilir.
Sorumluluklarini yerine getirmedikleri icin isten atilmalari, isverenle
tartismalari fazladir. Herkes gibi duzenli ve dogru yoldan yasayamazlar. Cok is
degistirirler. Yokluk icinde kalip, sokaklarda yatabilirler. Askerlikleri
aldiklari cezalar nedeniyle uzar, uzun sureli hava degisimi raporlari alirlar.Yaptiklarindan
pisman olmazlar.Kibirli bir gorunum sergilerler.
Kimlerde daha cok rastlanmaktadir?
Genellikle sosyoekonomik duzeyi dusuk ve kirsal kokenli kisilerde gorulmektedir.
Hastaligin seyri:
Eger kisi yapilan eylemler sonucu ya da kotu yasam kosullari sonrasi olmezse ,
rahatsizlik 40 yas sonrasinda etkinligini azaltabilir.
Ailesel yatkinlik:
Bu bozukluk hastanin 1. derece akrabalarinda genel topluma gore daha cok
gorulmektedir. Ayrica bu kisilerin akrabalarinda somatizasyon bozuklugu ve madde
kullanim bozuklugu da yuksek duzeydedir.
Sebepleri: Cocuklukta dikkat eksikligi-
hiperaktivite bozuklugu olan cocuklarda ileri donemde gorulme riski yuksektir.
