BAŞ AĞRISI VE GÖZ PROBLEMLERİ
Gözlerinizde mi
sorun var ?
Başağrısı insanların en sık rastlanan rahatsızlıklarındandır. Başağrısı için
milyonlarca lira harcaması bunun kanıtıdır. Birçok kişi başağrısının genellikle
ciddi olmadığını ve sıklıkla tansiyona bağlı olduğunu bilir. Birçok insanda
yanlış olarak göz ağrısı ve gözlük ihtiyacı başağrısınıa çok sık sebep olduğunu
sanırlar. Göz ağrısı ve gözlük ihtiyacı başağrısının önemli sebeplerinden
değildir.
SEBEPLER VE BELİRTİLER
Bütün başağrıları şu gruplara ayrılabilir:
Kas kasılması
Migren
Baş, göz, kulak, diş v.b hastalıkları
Kas kasılması başağrısı en sık görülen tiptir. Boyundaki ve kafa tabanındaki
kasların kasılması sonucu ağrı ortaya çıkar Ağrı genellikle kas kasılmasının
olduğu yerde hissedilmez. Bunun yerine alın, şakak yada göz çukurlarına
yansıtılır ve buralarda hissedilir. Bu da ağrının sebebi konusunda hastayı
yanıltır, çünkü ağrı başta yada hatta gözlerde lokalize olur. Bununla birlikte
olay boyun kaslarından kaynaklanmaktadır. Kas kasılmasına bağlı başağrısı,
günlük yaşantı sırasında iş yada evdeki stres sırasında ortaya çıkan geçici
tansiyon yükselmesi sonucunda olabilir. Kötü pozisyonda çalışma yada uyuma, çok
uzun süre yakın çalışma sonunda da başağrısı olabilir. Bu vakalarda başağrısı
genellikle geçicidir ve basit ağrı kesicilerle kaybolur. Göz rahatsızlığına
bağlı başağrısı da kas kasılmasına bağlı başağrısına benzer ama belirgin olarak
gözlerin fazla kullanılmasıyla her çeşit başağrısı artar ama göze bağlı
başağrısı ancak gözler aşırı kullanıldığında ortaya çıkar. Bazı kas kasılmasına
bağlı başağrıları uzun süre ve emosyonel depresyonla bağlantılıdır. Öte yandan
boyundaki artrit, yüksek tansiyon ya da sıkıntı da (anksiyete ) buna sebep
olabilir.
Migren de başağrısının en yaygın sebeplerindendir. Bu tipteki başağrısının
sebebi baştaki damar duvarlarının gerilmesidir. Bazı insanlarda buna karşı bir
eğilim vardır. Migren genellikle ailevidir ve on kişiden birini etkiler. Küçük
çocuklarda bile migren olabilir. Hastaların migreni anlaması zordur çünkü
değişik kişilerde değişik belirti verebilir. Bazılarında kısa aralıklarla
şiddetli başağrıları olur. Bazılarında ise hareketli kesik çizgiler görüldükten
sonra ortaya çıkar. Kimileri başağrısı olmadan bunları görür , bazılarında ise
başka belirti olmadan şiddetli başağrısı vardır. Migrenin bazı karakteristik
özellikleri vardır. Ağrı genellikle devamlı değildir, sıklıkla başın bir
tarafında daha şiddetlidir, genellikle bulantı ve kusmayla birliktedir, ve ciddi
bir komplikasyonu yoktur. Migren streste ani artma ya da azalmayla ortaya
çıkabilir. Örneğin, saygısız birini misafir eden kişide yada çok fazla
çalışırken tatile başlayanlarda ortaya çıkabilir.
Hastalıklar başağrısının en seyrek sebebidir. Göze bağlı başağrıları genellikle
gözde ya da hastalığın olduğu tarafta kaşta hissedilir. Bu başağrıları genelikle
bulanık görme, ışık etrafında halkalar görme ve ışığa duyarlık gibi diğer
semptomlarla birliktedir.
Kulak, diş, çene eklemi ya da fasiyel sinire bağlı başağrıları genellikle olağan
başağrılarından farklıdır ve bu fark sebebi bulmaya yardım eder. Başağrısının
sebebi yüksek kan basıncı da olabilir. Bu nedenle, uzun süren yada tekraralayan
başağrısını değerlendirmede kan basıncı ölçümü yararlı olabilir.
Beyin tümörü yada hastalıklarının sebep olduğu başağrısı seyrek görülür ve
ağrının belli bazı özellikleri vardır . Örneğin, çok ani olarak ortaya
çıkabildiği gibi birkaç hafta yada ay içinde giderek şiddeti artabilir.
Başağrısının şiddeti vücudun pozisyonuna bağlı olarak değişebilir, bazen baş
aşağı eğildiği zaman olağanüstü şiddetli hale gelir. Sıklıkla uyuşukluk, baş
dönmesi ve halsizlikle birliktedir. Bu tip başağrılarının hemen hemen hepsi
zamanla daha kötüleşir.
Başağrısı sık rastlanan bir rahatsızlıktır. Uzun süreli yada tekrarlayan
başağrısında tam bir tıbbi muayene tavsiye edilir. Aile doktoru başağrısının
sebebini bulmaya yardımcı olabilir. Başağrısı sıklıkla gözlerde bozukluk
olduğunu düşündüren belirtiler verdiği için, birçok kişi gözlerini muayene
ettirir. Göz doktorunuz göz yada başka hastalıklarınızı yada başağrısının diğer
sebeplerini teşhis edebilir.
Göz doktoru tam bir göz bakımını sağlamak üzere eğitilmiş ve bu konuda
uzmanlaşmış bir doktordur. Tam bir göz bakımı , göz muayenesi , gözlük reçetesi
yazma , göz bozukluk ve hastalıklarının teşhisi ve bunların uygun tıbbi yada
cerrahi yöntemlerle tedavisini içine alır. Sadece göz doktoru tam bir göz bakımı
yapabilir. Göz doktorunuz gözünüzü muayene ederken vücudunuzun başka
sistemlerindeki hastalıkları da ortaya çıkarabilir.
Gözler genellikle başağrısına sebep olmazlar ve yeni gözlükler genellikle
şikayetleri gidermede yararlı değildir. Eğer göz hastalığınız varsa göz
doktorunuz bunu teşhis eder ve tedavisini düzenler. Eğer başağrısının başka bir
sebebi varsa daha ileri tetkikler yapılmasını ve başka bir uzmana gitmenizi
tavsiye eder. Ne olursa olsun başağrısı olan bir hastanın değerlendirilmesinde
göz doktoru tarafından yapılacak tam bir göz muayenesinin çok önemi yoktur.
TEDAVİ
Başağrısı tedavisi sebebine bağlıdır.Eğer önemli bir hastalık bulunmuşsa bunun
tıbbi yada cerrahi olarak tedavisi gereklidir. Eğer sebep depresyon yada
anksiyete ise hastanın aile doktoruna yada psikiatriste başvurulur. Eğer sebep
migren yada yüksek tansiyon ise teşhisin kanıtlanması ve bu konunun uzmanının
tedavisi en iyi çözümdür.
Başağrısı çok sık görüldüğü için ağrının herhangi bir hastalık belirtisi olup
olmadığı konusunda doktorunuza yardım edebilirsiniz. Eğer değilse , vereceğiniz
bilgi doktorun sizin için uygun tedaviyi düzenlemesine yardımcı olabilir.
Başağrısı seyrek olarak göz hastalığına yada gözlük ihtiyacına bağlı olmasına
rağmen göz doktorunuz bunun sebebini bulmaya yardım edebilir. Göz doktorunun
tıbbi eğitimi doğru teşhisi bulmayı sağlar. Eğer başağrısının sebebi gözlük
ihtiyacı ise göz doktoru bunun için reçete yazar.
Prof.Dr.Ahmet Gücükoğlu
IÜ İstanbul Tıp Fakültesi Göz Hastalıkları AD.
