Çinko, çocukların zihinsel gelişimini arttırıyor
(14/Nisan)Bilim adamları, çinkonun sağlığa etkilerini öğrenmek amacıyla
yaptıkları çalışmada, ortaokul öğrencilerine verdikleri çinko ilavesinin,
onların zihinsel performansını geliştirdiğini buldular.
North Dakota’daki Grand Forks Human Nutrition Research Center’dan Dr.
James G. Penland, Experimental Biology 2005’te çinkonun etkileri hakkında
bulgularını açıkladı. 10-12 gün boyunca, haftada 5 gün, 20 mg. çinko
verilen öğrencilerde, çinko almayan öğrencilere kıyasla daha çabuk cevap
verebilme, hafızaya bağlı görevlerde doğruluk, ilginin güçlenmesi gibi
zihinsel performans artışı görüldü.
Çok genç çocuklarda ve yetişkinlerde çinko, motor (hareket), bilişsel,
psikolojik ve sosyal faktörlerle ilişkilendirilse de ergenlerdeki etkisini
araştıran ilk çalışma bu oldu. Dr. Penland’a göre, çinko eksikliği
Amerika’da genel olarak ergenlerde meydana geliyor ve nadir görülen bir
durum değil. Çünkü ergenler hızla büyüyor ve genel olarak yemek yeme
alışkanlıkları çok zayıf oluyor.
111 kız ve 98 erkekten oluşan 209 ortaokul öğrencisi her okul günü 10-12
hafta boyunca, 0, 10 veya 20 mg. çinko elementel içeren 113 gr. meyve suyu
tükettiler. Öğrenciler, aileleri ve öğretmenleri kimin kaç mg. tükettiğini
bilmiyorlardı. Çalışmanın başında ve sonunda, öğrencilerin ilgi, hafıza,
problem çözme gibi zihinsel performanslarını ve hareket becerilerini
ölçmek için bir dizi görevi gerçekleştirdiler.
Görevler arasında, klavyedeki bir tuşa olabildiğince hızlı vurmak, fareyi
kullanarak bilgisayar ekranında hareket eden bir objeyi takip etmek, basit
geometrik şekilleri ve liste dolusu kelimeleri öğrenip hatırlamak ve
nesneleri sınıflandırmak bulunuyordu.
Öğrenciler, aileleri ve öğretmenleri, öğrencilerin zihinsel, fiziksel ve
sosyal yeteneklerinde, okuldaki performanslarında ve bu alanlarda her
hangi bir sorun yaşayıp yaşamadıklarının ölçülmesi için soru formunu
yanıtladılar. Çalışmaya başlanmadan önce ve başlandıktan sonra, kan
örnekleriyle çinko durumu ölçüldü.
Ekstradan çinko almamış olan öğrencilerle kıyaslandığında, her gün ek
olarak 20 mg. çinko almış öğrencilerin görsel hafıza görevlerine verilen
tepki süresinde %12’lik kısalma görüldü. Kelime tanımlamayla ilgili
görevlerde %9’luk artış ve yüksek ilgi gerektiren görevlerde %6 artış
görüldü. Yalnız, Recommended Dietary
Allowances (RDA)’nın da bu yaş grubu için günlük önerdiği miktar olan 10
mg. çinko kullananların performanslarında belirgin bir artışa yol açmadı.
10 mg. veya 20 mg. alanların hareket ve sosyal yeteneklerinde bir gelişme
görülmedi.
Eğer ileriki çalışmalar, ergenlerde çinko alımının artışının, zihinsel
işleyişe ve hafızaya faydalı olduğunu onaylarsa, bu yaş grubu için günlük
beslenme planının gözden geçirilmesi gerekecek. Okullardaki kahvaltı ve
öğlen menüleriyle yiyeceklerin paketlerindeki besin değeri etiketleri
bundan etkilenecekler.
Önceki çalışmalar çinkonun büyüme ve bağışıklık sisteminin işleyişi için,
ve çocukların yazı yazma gibi el ve gözü aynı anda kullanabilmesinde,
yetişkinlerin hafıza ve kas kuvveti için gerekli olduğunu göstermişti.
Çinkonun en çok bulunduğu besin maddelerine gelince: Kırmızı et, balık ve
fasulye ile bezelye gibi taneli sebzeler...
imedya, Sedef Babayiğit