Check-up
Check-up, bir başka deyimle, periyodik genel sağlık kontrolü, hiçbir şikayet ve hastalığı olmasa da tüm kişilere en az yılda bir düzenli olarak yapılması gereken bir tarama yöntemi.
Modern tıp hastalık ortaya çıkmadan önce gerekli önlemleri alarak kişinin sağlıklı kalmasını sağlamayı amaçlar. Çünkü hastalık ortaya çıktıktan sonra hem tedavisi çok daha pahalıdır hem de sağlık artık bir kez bozulmuş olur. İşte bu nedenle, hiç şikayeti olmasa da her insanın belirli periyodlarla doktora başvurarak genel sağlık kontrolünden geçmesi gerekir. Bu periyodlar yaşa ve kişinin genel durumuna göre değişebilir.
Çağımızın hastalıları olan koroner arter hastalıkları, kanser,
hipertansiyon ve pek çok diğer hastalıkta erken ve doğru tanı, hem yaşam
süresi, hem de kalitesi açısından son derece büyük önem taşır. Ayrıca
hiçbir belirti vermeden ve hastada hiçbir şikayete neden omadan yıllarca
sinsice seyreden, öte yandan beyin, kalp, böbrekler gibi hayati organlara
da zarar veren hipertansiyon, kolesterol yüksekliği ve diyabet gibi
hastalıklarda da yine erken teşhisin ve düzenli tedavinin önemi büyüktür.
Önemsiz olduğunu düşündüğünüz bir belirti bile çok önemli bir hastalığın
habercisi olabilir.
NEREDE YAPTIRILIR?
Toplumumuzdaki yanlış algılamalardan biri de, kişinin bir laboratuara
başvurup sadece kan örneği vererek, sonuçlarını bir liste halinde aldığı
zaman check-up yaptırmış olduğunu sanmasıdır. Oysa ki, doktor muayenesi
bulunmayan bir işlem, ciddi bir check-up sayılamaz. Hekim, kişiyi ilk
gördüğü andan itibaren dış görünüşünde bile bazı hastalıklar hakkında
ipucu elde edebilir.
Hastanın şikayeti, hikayesi, özgeçmişi, soygeçmişi ve alışkanlaıklarına
ilişkin bilgiler, bir hastalık hakkında tanıya ulaşmakta büyük önem arz
eder. Hekim muayenesinde elde edilecek fiziki bulgular, yapılacak
laboratuar tetkikleri, radyoloji tetkikleri, ultrasonogtrafi, tomografi
gibi ileri tıbbi görüntüleme yöntemleri teşhisin kesinleşmesine yardımcı
olur. Bu nedenlerle check-up’ın tam teşekküllü bir sağlık kuruluşunda
yapılması gerekir.
CHECK-UP YAPTIRMADAN ÖNCE NASIL HAZIRLANACAKSINIZ?
Hamileyseniz veya bu konuda şüpheniz varsa, işlemlere başlamadan önce mutlaka bildirin.
Daha önce yapılmış test ve tetkik sonuçlarınız varsa beraberinizde getirin.
Randevu gününde mutlaka aç gelin (8-12 saatlik bir açlık yeterlidir.) Bu arada birşey yemeyin, su dışında hiçbir şey içmeyin ve sigara kullanmayın.
Eforlu EKG için, koşuya uygun bir ayakkabı, çorap ve eşorfman ihtiyacınız olacaktır.
Dışkıda yapılan testler için, küçük ve temiz bir kap içinde az miktarda dışkı gerekmektedir.(Mümkünse o sabahın dışkısı olmalı. Değilse kurumamış olmalıdır.)
İki gün süre ile kırmızı et, brokoli ve turp gibi sebzeler yememiş olmanız tavsiye edilir. Aksi takdirde bazı testlerin tekrarlanması istenebilir.
C vitamini kullanılıyorsa, miktarı günde 250 mg.’ı geçmemelidir.
Demir içeren ilaçlar kullanılıyorsa, en az iki gün önceden kullanımı kesilmelidir. İ
drar örneği hastanede de verilebilmektedir.
Ultrasonografi için aç olunması ve mesanenin dolu olması gerektiğinden idrar örneğinizi ultrasonografi sonrasında vermeniz uygun olacaktır.
YAŞA VE YAŞAM BİÇİMİNE UYGUN OLARAK HAZIRLANMIŞ CHECK-UP PAKETLERİ
Cinsiyete, yaşa ve yaşam biçimine bağlı olarak (sigara, içki tüketimi gibi)
değişik check-up paketleri yapılmaktadır.
Kardiak check-up
45 yaş üstü erkek
45 yaş üstü kadınMeme check-up
Nörolojik check-upProstat check-up
45 yaş altı erkek
45 yaş altı kadınEko check-up
RADYOLOJİK İNCELEMELER
Kalp Akciğer Radyografisi : Akciğer hastalıklarını ön tarama amaçlı kullanılan yöntemdir.
Tüm Batın Ultrasonografisi : Karaciğer, safra kesesi, dalak, pankreas,
böbrekler, mesane ve prostat değerlendirmesine yardımcı olur.
Bilateral Mamografi : Meme hastalıklarının tanısında kullanılan bir tarama
yöntemidir.
Elektrokardiyografi(EKG) : Koroner kalp hastalıkları veya ritm
bozuklukları teşhisi amacı ile uygulanmaktadır.
Eforlu Elektrokardiyografi : Belirli bir egzersiz programı çerçevesinde
kalp atım düzeninin değerlendirilmesi için uygulanır.
Hematolojik İncelemeler : Lökosit Sayısı(WBC), Notrofil(NEU), Lenfosit (LYM),
Monosit(MONO), Eozinofil(EOS),Bazofi(BAZO),Eritrosit Sayısı(RBC),
Hemoglobin(HBG), Hematokrit(HCT,MVC,MCH, MCHC, RDW, Trombosit Sayısı(PLT),
MPV : Bu bir test değil test panelidir. Anemi(kansızlık), lösemi, çeşitli
infeksiyonlara karşı vücudun reaksiyonunun ölçülmesi, kan hücrelerinin
özelliklerinin değerlendirilmesi ve bazı kan hastalıklarının tanısı için
kullanılan testlerdir.
Sedimentasyon Hızı : Enfeksiyon ve iltihabi hastalıkların göstergesidir.
BİYOKİMYASAL İNCELEMELER
Açlık Kan Şekeri : Şeker hastalığının tanısı veya tedavisinin izlenmesi
için yapılır.
Alkali Fosfataz, SGOT(AST), SGPT(ALT), Gamma -GT, Kalsiyum: Bu testler ve
aralarındaki ilişkiler değerlendirilerek;karaciğer ve safra yolları ile
ilgili hastalıkların ayırıcı tanısında ve tedavisinin izlenmesinde, alkol
tüketiminin yaptığı hasarın değerlendirilmesinde ve bazı kas
hastalıklarının tanısında kullanılır.
Kalsiyum: Kemik yoğunluğu ve gelişiminin izlenmesinde yardımcı olur.
Kolestrol, HDL Kolestrol, Trigliseridler: Koroner kalp hastalıklarını risk
faktörü olarak değerlendirilen bu testlerin kan değerleri ve birbirleriyle
ilişkileri; risk derecelendirilmesi, tedavi planı ve izlenmesinde çok
büyük önem taşır.
Kreatinin: Böbrek filitrasyon fonksiyonunun izlenmesi,böbrek
hastalıklarının tanımlaması ve gut hastalığının izlenmesinde yaralanılan
test grubudur.
SGOT(AST),SGPT(ALT): Karaciğer ve safra yolları ile ilgili hastalıkların
ayırıcı tanısında ve bazı kas hastalıklarının tanısı için.
Ürik Asit, Üre Azotu (BUN): Gut hastalığının izlenmesinde
yaralanılmaktadır.
HbsAg: Hepatit B diye adlandırılan karaciğerde ciddi hasara neden olan
virüsün tanımlanması amacıyla kullanılmaktadır.
İdrar tam analizi: İdrar analizinde görülen değişimler;böbrek
hastalıklarının tanı ve izlenmesinde idrar yolu enfeksiyonlarının ve bazı
kötü huylu hastalıkların saptanmasında yardımcı olur.
Dışkıda gizli kan: Gastrointestinal sistem,özellikle barsak kanamalarını
gösterir.
Muayene: Testlerden önce Check-Up koordinatörü (Dahiliye Uzmanı) sizi
muayene eder.Tetkikler sonuçlandıktan sonra uzman hekim sonuçları size
yorumlar, tavsiyelerde bulunur ve bir rapor hazırlayarak sonuçlarınız size
teslim edilir.