Vereme Karşı Yeni Stratejiler

(13/Nisan)Rusya başta olmak üzere komşu ülkelerde veremin tırmanışa geçmesini gözönüne alan Sağlık Bakanlığı, 1970'in ortalarında sekteye uğrayan veremle savaş konusunda yeni stratejiler belirliyor. Bakanlık, veremin sürekli gözetimini öngören Verem Savaşı Yönetmelik Taslağı hazırladı. Dünya nüfusunun yüzde 32'si verem mikrobuyla enfekte, her yıl yaklaşık 8.7 milyon kişi verem hastalığına yakalanıyor, yaklaşık 2 milyon insan ise veremden ölüyor.

Türkiye'de son 20 yıldır düşüş görülen verem hastalığının son 10 yıl içinde Rusya başta olmak üzere komşu ülkelerde tırmanışa geçmesi, yeni önlemlerin alınmasını gündeme getirdi.

Sağlık Bakanlığı, Dünya Sağlık Örgütü'nün de uyarılarını dikkate alarak, Verem Savaşı Yönetmelik Taslağı hazırladı. Yönetmelik taslağına göre, tüberküloz laboratuvar bulgusu olan, tüberküloz tanısı konulan, tüberküloz ilaçlarıyla tedaviye başlanan ya da tüberkülozdan ölen her hastanın bildirimi zorunlu olacak. Bbildirimden hastalığı tespit eden hekim sorumlu tutuluyor. Özel ya da kamu kurumunda ayaktan tüberküloz tanısı konulan hastaların bildiriminin Sağlık Müdürlüğüne bir gün içinde yapılması öngörülürken, hastaneden taburcu edilen tüberkülozlu hastanın gözetiminin sürekli olması hedefleniyor. Yönetmeliğe göre, eczacı, reçetesinde bir tüberküloz ilacı olan hastayı sağlık müdürlüğüne günlük olarak bildirecek. Bildirimi yapmayanlar Umumi Hıfzıssıhha Kanunu ve TCK'ya göre cezalandırılacak.

Tüberküloz tanısı konulan hastaların temaslıları en fazla 15 gün içinde taranacak.

Tarama yılda en az bir kez yapılacak. Saptanan hasta oranı fazlaysa yılda birden fazla tarama yapılabilecek.

Hastaneye yatışı gereken ve sosyal güvenlik kapsamı dışında kalan hastaların hastane giderleri Sağlık Bakanlığı'nca karşılanacak.

VEREM HASTALARINA KARANTİNA MERKEZLERİ

Tedaviye uyumsuzluğu dispanserce belirlenen hasta, tedavi için hastaneye yatırılacak. Hastaneye yatmayı da istemezse, Sağlık Bakanlığı'nca oluşturulan karantina merkezlerinde zorunlu olarak alıkonulacak. Verem savaşı hizmetleri, ülke genelinde tek bir merkezi birim tarafından yürütülen, ara ve uç birimlerden oluşacak.

Yönetmelik taslağının gerekçesinde, "Temel amacı, bulaşmayı önleyerek toplumu ve havayı verem basillerinden temizlemek, hastalığın olmadığı bir ortam yaratmak olan verem savaşında ne yazık ki bu hedeften uzakta bulunuyoruz. Tanı konulmuş ve bulaştırıcı olduğu bilinen verem hastalarının hiç bir sınırlama olmaksızın, toplumda, sosyal ortamlarda bulunmaları günümüzün bir gerçeğidir ve mutlaka önlenmesi gerekir" denildi.

DÜNYA NÜFUSUNUN YÜZDE 32'Sİ ENFEKTE

Dünya nüfusunun yüzde 32'sinin tüberküloz basiliyle enfekte olduğu, her yıl yaklaşık 8.7 milyon kişinin verem hastalığına yakalandığı ve yaklaşık 2 milyon kişinin veremden öldüğü belirtiliyor.

Türkiye'de 50 yıl önce düzenli bir şekilde yürütülmeye başlanan veremle savaş, 1960 ve 1970'li yıllarda büyük başarı gösterdi. Ancak, 1970'lerin ortalarından itibaren veremin kontrol altına alındığının düşünülmesi veremle savaşı sekteye uğrattı. Bu durum, hasta sayısının artmasına, ilaca direnci olan hastalar ve kronik hastaların çoğalmasına yol açtı.

Türkiye'de tüberküloz vakası yüzbin kişide 30'un üzerine çıkarken, gelişmiş ülkelerde, 100 binde 10'un altına düştü. Türkiye'de verem hastalarının çoğunun kayıt yaptırmaması nedeniyle tam olarak veremli sayısı bilinmiyor. Verem savaşı hizmetleri ise hala 1970'li yıllardaki örgütlenme ve çalışma şekliyle yürütülüyor.