Seks Bağımlılığı
Balıklı Rum Hastanesi Klinik Şefi Psikiyatrist Dr. Özkan Pektaş, özellikle
gelişmekte olan ülkelerde sık karşılaşılan seks hastalığıyla ilgili
sorularımızı yanıtladı...
* Seks yapmadan duramamak bir hastalık mıdır? Son yıllarda bu şikayetler
ile ruh hekimlerine başvuruların olması dikkati çekiyor. 'Seks bağımlılığı'
olarak adlandırılan bu durum henüz tam anlamı ile anlaşılmış olmamakla
birlikte, bilimsel kitaplara konu olmakta ve bu konuda bilgiler
verilmektedir. Seks bağımlılığında kişinin zihni uğraşı, tamamen cinsel
doyum bulabilmek, cinsel ilişkiye girmek ya da cinsel uyarılar içinde
olmaktır. Sık mastürbasyon yapar, aynı alkol ya da madde bağımlılığında
olduğu gibi, aradığını bulamadığında sıkıntılı, sinirli ve yoksunluk
içindedir.
* Bir saplantı mı? Seks bağımlılığına, mantıksız olduğunu bildiği halde
kendini alıkoyamadığı düşünceler olarak bakarsak, evet saplantı
diyebiliriz. Asla 'hiperseksualite' denemez. Çünkü seks bağımlısı olan
kişi ilişkiden çok zevk almaz, hatta ereksiyonlarının tam olamadığı
belirtilmektedir. Peniste his eksikliği ya da anesteziden (tamamen
hissizlik) bahsedilir. Bu durum son 20 yıldır üzerinde çalışılmakta olan
bir bozukluktur.
TEK AMAÇLARI VAR
* Çapkınlıkla hastalık hangi noktada birbirinden ayrılıyor? Literatürde 'hiperseksüalite'
ya da 'Don Juanism' denen durumda cinsel uğraşılar çok önde olmakla
birlikte, Don Juanism'de aslında dipte yatan aşağılık duygularını yenme ve
maskeleme çabası olduğu, sık ve farklı kadınlar ile ilişkiye girerek
homoseksüel olmadığını neredeyse herkese kanıtlama arzusu vardır. İlişki
sonrasında, Don Juanlar için kadın hiçbir şey ifade etmez. Bu duruma seks
bağımlılığının bir türü de sayılan 'satyriasis' denir. Seks bağımlılığı
psikolojik bir hastalıktır. Cinsel davranışlarda seçici olamamak, kolay
cinsel ilişkiye girmek, cinsellikle ilgili düşünceleri sürekli beyinde
bulundurmak, monogam yaşayamamakla ortaya çıkıyor.
* Birden ortaya çıkabilir mi? Seks bağımlılığının altında depresyon
yatabilir, bunun yanında birçok dinamik faktörler de olabilir. Ya da
düşüncesizce kendisini içinde bulduğu ortamlar sebebiyle depresyona
girebilir. Her defasında bir daha yapmayacağına söz verdiği halde kendini
tutamaz. Depresyon geçiren bir insanda çoğu zaman cinsel istekte azalma
olabiliyor ama nadiren de cinsel istekte artış oluyor. Kişi o depresif ruh
halinde zannediyor ki, ''Ben aşırı cinsellik yaşarsam, kendimi daha iyi
hissedebilirim."
* Hastalar hangi şikâyetle geliyor? 'Kendimi alamıyorum, gündüz başka,
öğlen başka bir kadınla beraber oluyorum, sonra da akşam gidip eşimle
birlikte oluyorum... Çok zor durumlarda kalıyorum, işte evde pornografik
uğraşlar içindeyim, sokakta yürürken gördüğüm kadınlardan çok etkilenip
güya onları mutlu etmek istiyorum. Çocuğumla geçirecek bir tek hafta sonum
varken, hangi kadınla birlikte olsam düşüncesinden kendimi alamıyorum...
Ne olur beni kurtarın' yalvarışlarıyla gelen hastalarımız oluyor. Bu
insanlar çok tehlikeli yaşıyor. Saygınlığına, bulunduğu konuma uygun
olmayan cinsel ilişkilere giriyor, zamanla bundan suçluluk duymaya
başlıyorlar. Ve ancak bağımlılık bu aşamaya geldiği vakit bizden yardım
istiyorlar. İntihar düşüncelerine kadar gidebilen vakalar var. Bu
bağımlılık, alkol ve uyuşturucu bağımlılığı gibi kişinin itibarını,
prestijini, kredibilitesini yok edebiliyor.
* Sorun neden kaynaklanıyor olabilir? Psikiyatrik bozukluklarda bir
organik taban olabilir. Beynin temporal denilen yan bölgelerinde herhangi
bir tümör varlığında ya da o bölgenin epilepsilerinde bu tip psikiyatrik
bozukluklar görülebiliyor. Seks bağımlılığında seksüel eylem ön planda. O
adam için o kadının güzelliği, çekiciliği önemli değil. Mühim olan eylem...
Sinirlendiklerinde ya da ağır bir sorunla karşılaştıklarında, akıllarına
ilk gelen şey, cinsel eylemler oluyor.
KARİZMATİK
KİŞİLER...
* Daha çok kimlerde rastlanıyor? Seks bağımlılarının önemli bir kısmının
kişilik yapılarında kendine hayran olma ve kendini büyük görme halinin
olduğu görülüyor. Hastalık sosyolojik olarak incelendiğinde, gelişmekte
olan ülkelerde daha çok ortaya çıktığı söyleniyor. Toplumda insanlara
birtakım hobilerin, uğraşların, zevk alabileceği birtakım olanakların
verilmesi gerekiyor. Oysa, gelişmekte olan ülkelerde, iş dışında zevk
alınacak imkânların olmaması yüzünden cinsel davranışların çok abartılı ve
fazlaca olduğu göze çarpıyor. Erkek iktidarının körüklendiği, bol çıplak
kadın fotoğraflı magazin dergileri de bunu özendiriyor. Seks bağımlıları
her sosyo-ekonomik düzeyde, her gelir grubunda görülebiliyor. Yine bu
bağımlılığı gösteren kişilerin genç yaşta monogamik (tek eşli) ilişkilere
daha yatkın olduğu saptanmış. Kötü bir çocukluk geçirmiş, parçalanmış aile
ortamında büyüyen insanlarda daha çok görülüyor. Öte yandan bu insanlar
çevrelerinde zeki, başarılı, çalışkan ve karizmatik olarak tanınıyor.
Kişilik yapılarına baktığımızda bağımlı bir kişilik yapısı görüyoruz.
Çabuk demoralize olan, sıkıntıya katlanma eşikleri düşük, sıkıntıyı
giderme adına arayışlar içinde olan insanlar... Karşısındaki insanı 15
dakikada göklere yükseltiyor, 10 gün sonra yerin dibine geçiriyor. Hayata
bakışı karamsar, hemcinsleriyle arası çok kötü, kendini acındırma gibi bir
ruh hali içinde. İlgilendikleri tek konu ise, pornografi ve cinsellik. Bu
insanlara pornografiyle ilgili birkaç soru sorduğumuzda, internette porno
sitelerine üye olduğunu görüyoruz.
Türkiye'de yaygın bir sorun mu?
Türkiye'de ve dünyada seks bağımlılığını gösteren bir sayı yok. Ancak,
kadınlara göre erkeklerde dört kez daha fazla. Bu hastalıkla savaşan son
derece başarılı iş adamları bulunuyor. İşlerinde oldukça verimliler, gece
yaşantısına son derece düşkünler, gece yaşantısı onlar için
vazgeçilmeyecek bir unsur gibi. Ancak, hiçbir psikiyatrik rahatsızlık
sosyo-ekonomik düzey tanımaz. Her gelir grubunda görülebilir.
* Nasıl tedavi ediyorsunuz?
Bu insanlar bize büyük bir sıkıntıyla geliyor. Cinsel likten başka bir şey
düşünemediğini, artık işlerini de aksatmaya başladığını, arkadaşlık
ilişkilerine zarar verdiğini ve yaptığından suçluluk duymaya başladığını
söylüyor. Öncelikle bu sıkıntıyı gidermek önemli. Nasıl alkollüyken
ayıklığı sağlıyorsunuz, cinsel problemi olan insanda da önce dengeli bir
ruh hali yaratmak gerekiyor. Sıkıntıyı gidermek için birtakım ilaçlarla
tedavi ve ardından psikoterapi gerekiyor.
* Kadında ve erkekte aynı şekilde mi ortaya çıkıyor?
Küçük farklılıklara rağmen patoloji her iki cinste de benzerlik gösteriyor.
Erkeklerde cinsel fonksiyon bozuklukları, ereksiyon problemleri, alkol,
kumar ya da madde bağımlılıkları daha sık. Mastürbasyon sayısı çocukluktan
itibaren çok fazla.
Sabah