DİYET VE KALP SAĞLIĞI
Bu bölüm,
kalp-damar hastalıklarının ortaya çıkışında, kolesterolün ve beslenme
alışkanlıklarının rolünü göstermek amacıyla hazırlanmıştır.
Kan kolesterol düzeyinin yüksekliği kişinin taşıdığı riski gösterir.
Hedef, herkesin iyi planlanmış bir beslenme uygulaması ile daha iyi yaşam
koşullarında, taşıdığı riskin en aza indirgenmesidir.
Kolesterol Nedir?
Karaciğerde doğal olarak üretilen bir maddedir. Vücudumuz kolesterolü bazı
hormonların yapımında ve gıdaların yakılmasında yardımcı olarak kullanır.
Kolesterol aynı zamanda yediğimiz besinlerden de gelir. Özellikle hayvansal
gıdalarda bulunur.
Kolesterol kanda lipoprotein denilen maddelerle taşınır.
Yüksek dansiteli lipoproteinler (HDL) kolesterolü atardamardan uzaklaştırdığı
için iyi kolesterol olarak bilinir.
Düşük dansiteli lipoproteinler (LDL) ise atardamarlarda yağ birikimine yol
açtığı için kötü kolesterol olarak bilinir.
Kandaki yüksek kolesterol düzeyi tüketilen yağların tür ve miktarı ile doğru
orantılıdır. Yağlar doğada iki türde bulunur;
- Doymuş Yağlar
Hayvansal kökenlidir. Kırmızı etlerde, katı yağlarda, tamyağlı süt, peynir ve
tereyağı gibi mandıra ürünlerinde yüksek oranda bulunur. Kan yağları düzeyini
ARTTIRIRLAR.
- Doymamış Yağlar
Bitkisel yağların çoğu doymamıştır. İki grupta incelenir.
Tekli doymamış yağlar: Zeytinyağı bu türdendir.
Çoklu doymamış yağlar: Kanola, mısırözü, ayçiçek, soya yağları bu türdendir.
Kan yağları düzeyini DÜŞÜRÜRLER.
Kalp Hastalıkları Nasıl Ortaya Çıkar?
Yağlar ve kolesterol, atardamar duvarında birikerek damar boşluğunun daralmasına
neden olabilir.
Bu noktalarda kalbe kan gitmesi tamamen önlenirse kalp krizi meydana gelir.
Hastalık Riski Nasıl Azaltılır?
Sağlıklı ve dengeli bir beslenme uygulanmalı,
Daha az tuz kullanarak yüksek tansiyon riski azaltılmalı,
Vücut ağırlığı ideal ölçülerde olmalı,
Sigara içilmemeli,
Stresten uzak durmalı,
Düzenli egzersizler yapılmalı.
Riski azaltmanın en iyi yolu bu faktörlerin hepsiyle birden mücadele etmektir.
Bunun için çaba gösterdiğinizde kendinizi daha iyi hissettiğinizi göreceksiniz.
Beslenmemiz Üzerine
Çocukluk çağında başlayan alışkanlıklar hayat boyu sürdüğü için sağlıklı
beslenmeye en erken yaşlarda başlanmalıdır. Daha sağlıklı bir beslenmeye ve
yaşam tarzına geçilmesi hastalıkların önlenmesi için gerekli bir adımdır.
Bilinçli beslenme alışkanlıkları, sağlıklı kalmak yada sağlığa kavuşmak için bir
temel oluşturacaktır.
Besin Seçimimiz Nasıl Olmalı?
Posanın kan kolesterolünü düşürücü etkisi olduğundan kepekli ekmek,
kurubaklagiller, sebze ve meyve gibi posa içeriği yüksek olan besinlerin
tüketimi arttırılmalı, kahvaltılık tahıl ürünleri (yulaflı, kepekli) tercih
edilmeli,
Yağ tüketimi ve hayvansal gıda alımı azaltılmalı, tavuk, balık, hindi eti tercih
edilmeli,
Kalp ve damar hastalıklarına zemin hazırladığı için fazla enerji alımına ve
dolayısıyla şişmanlığa yol açan şeker ve şekerli yiyeceklerin tüketimi
azaltılmalı,
Hipertansiyon kalp-damar hastalıklarında risk etmenlerinden biri olduğu için
yemeklerde ve sofrada kullanılan tuz miktarı sınırlandırılmalı,
Sizde bağımlılık oluşturuyorsa alkollü içkileri kullanmamanız gerekir.
Kızartma ve kavurma işlemlerinin yerine haşlama, ızgara, fırın buğulama gibi
pişirme yöntemleri tercih edilmeli, yağ yakılmadan yemeklere eklenmeli, et ile
pişirilen yemeklerde yağ kullanılmamalı,
Günlük beslenmede öğün atlanmamalı,
Fiziksel aktivite arttırılarak kandaki kolesterol düzeyi yükseltilip, kötü
kolesterol düzeyi düşürülmelidir.
Bayındır Sağlık Sistemleri Mutfağından
ISPANAKLI BÖREK
Porsiyon Sayısı : 12
1 Porsiyon Enerjisi : 192 kkal
1 Pors. Kolesterol Değeri : 0 mg
Malzemeler Ölçü Miktar(g)
Yufka : 3 Adet 500
İçi için :
Ispanak (Yaprakları): - 500
Kurusoğan : 1 Orta Boy 75
Sıvı Yağ : 1/2 Çay Bardağı 50
Lor Peyniri : 3 Yemek Kaşığı 100
Kekik : 1 Tatlı Kaşığı 10
Tuz : 1 Çay Kaşığı 5
Üstü İçin:
Yoğurt : 1/2 Çay Bardağı 50
Pişirme Süresi : 25-30 dakika
Pişirme Sıcaklığı : 200°
Yapılışı :
1. Ispanaklar yıkanır doğranır.
2. Küçük doğranmış soğan, lor peyniri, sıvı yağ, kekik ve tuz eklenir. Bu iç 3
yufkaya kullanılacak şekilde bölünür.
3. Yufka yayılır ve iç, yufkanın her tarafına serpiştirilir. Kenarları açık
kalacak şekilde rulo yapılır, tepsiye yerleştirilir.
4. Üzerine yoğurt sürülerek sıcak fırına verilir.
BEYAZ KEK
Porsiyon Sayısı : 8
1 Porsiyon Enerjisi : 218 kkal
1 Pors. Kolesterol Değeri : 0 mg
Malzemeler Ölçü Miktar (g)
Un : 2.5 Su Bard. 240
Baking Powder : 1 Çay Kaşığı 5
Sıvı Yağ : 1/2 Çay Bardağı 50
PudraŞekeri : 3/4 Su Bardağı 80
Yağsız Süt (ılık) : 1 Su Bardağı 160
Vanilya : 1 Çay Kaşığı 5
Yumurta Akı : 2 Adet -
Pişirme Süresi : 30 dakika
Pişirme Sıcaklığı : 150°
Yapılışı :
1. Una baking powder karıştırılarak elenir.
2. Sıvı yağ ile şeker karıştırılarak, yumurta beyazları eklenir, krema halini
alıncaya kadar çırpılır.
3. Süt, baking powderlı un ve vanilya eklenerek karıştırılır.
AFİYET OLSUN
