Kanserde erken tanının önemini artık hepimiz biliyoruz...
MEME KANSERİ
Uyarıcı Belirtiler:
Memede herhangi bir sertlik veya kitle, veya meme uçlarından gelen akıntı veya
kan.
Kanser Riski Faktörleri:
Meme kanseri genellikle elli yaşın üzerinde olan kadınlarda; hiç çocuğu
olmamış kadınlarda, ilk çocuklarını otuz yaşından sonra doğuran kadınlarda,
hiç emzirmemiş olan kadınlarda, ideal ağırlıklarının yüzde 40 üzerinde olan
kadınlar ile cinsel olgunluğa gecikmiş olarak gelen veya gecikmiş menapozu
olan kadınlarda ve ailesinde (anne veya kızkardeşlerde) menapoz öncesi meme
kanseri olayı olan kadınlarda ortaya çıkar.
Check-up Kuralları
Her kadın ayda bir defa göğüslerini dikkatlice muayene etmelidir.
Buna ek olarak, yirmi ile kırk yaş arasında olan kadınların her üç yılda bir
göğüslerini bir hekime muayene ettirmesi gerekir. Kırk yaşın üzerinde olan
kadınların bu muayeneyi her yıl yaptırması gerekir. Eğer kırk yaşın
altındaysa-nız, ailenin geçmişinde göğüs kanseri yoksa yüksek risk
gruplarından birine girmiyorsunuz demektir ve mamografinin alınmasına gerek
duyulmayabilir. Eğer kırk ile kırkdokuz yaşlan arasında iseniz, herhangi bir
belirti veya kitle yoksa ve ailenizde göğüs kanseri geçiren biri yoksa
yalnızca basit bir mammogram yaptırın. Elli yaşından sonra mammogramı her yıl
yaptırın. Eğer ailenizde göğüs kanseri varsa, yaşınıza aldırmaksızın her yıl
bir mammogram yaptırın.
TESTİS KANSERİ
Uyarıcı Belirtiler:
Teslislerde herhangi bir kitle veya boyutlarında değişiklik.
Kanser Riski Faktörleri:
Yaşlı erkeklerden daha çok genç erkeklerde ortaya çıkar (kırk yaşından sonra
fazla görülmez); normal yerine inmemiş testisler.
Check-up Kuralları:
İlk gençlik yıllarının son dönemlerinden başlayarak tüm yaştaki erkekler her
ay teslislerini muayene etmelidirler.
KOLOREKTAL (KALIN BAĞIRSAK VE REKTUM) KANSER
Uyarıcı Belirtiler:
Herhangi bir rektal (makattan gelen) kanama veya dışkılama alışkanlıklarında
uzun dönemli değişiklik.
Kanser Riski Faktörleri:
Aile üyelerinden birinde geçmişte kolorektal polip (iyi huylu tü-moral oluşum)
veya kolorektal kanser veya kronik ülserleşmiş kolit olması.
Check-up Kuralları:
Kırk yaşın üzerinde olan kadın ve erkeklerin her yıl rektal muayeneden geçmesi
gerekir. Bundan öte elli yaşın üzerinde olan erkek ve kadınların en azından
iki yılda bir sigmoidoskopik muayeneden geçmesi (sigmoidoskop ile kolon içinin
muayenesi) ve her yıl kan bulunup, bulunmadığının kontrolü için feces (dışkı)
testini yaptırması gerekir.
AKCİĞER KANSERİ
Uyarıcı işaretler:
Rahatsız eden bir öksürük, öksürürken kan gelmesi ve akciğer iltihabı veya
bronşit nöbetleri; göğüste ağrı.
Kanser Riski Faktörleri:
Çok sigara içmek ve özellikle astbest olmak üzere çevre kirletici maddelere
maruz kalmak.
Check-up Kuralları:
Kırk yaşın üzerinde olan herkesin bir göğüs röntgeni çektirmesi gerekir. Bunu
takip eden göğüs röntgenleri doktorunuzun kişisel kararına göre yapılacaktır.
SERVİKAL (RAHİM BOYNU) KANSER
Uyarıcı Belirtiler:
Anormal vajinal kanama.
Kanser Riski Faktörleri:
Genital (Cinsel) bölgelerde kabarcıklar oluşturan deri iltihaplan veya genital
siğil enfeksiyonları-, ergenlik çağına geldikten kısa bir süre sonra cinsel
ilişkiye girme veya çok fazla cinsel ilişki partnerinin olması.
Check-up Kuralları:
Onsekiz yaşına gelen kadınların veya seksüel olarak aktif olanların her yıl
Pap testi yaptırması ve pelvik muayeneden geçmesi gerekir. Birbirini takip
eden üç veya daha fazla normal sonuç veren yıllık muayenenin ardından
doktorunuz Pap testinin daha az aralıklarla yapılmasına karar verebilir.
ENDOMETRİUM (RAHİM İÇ ZARI) KANSERİ
Uyarıcı Belirtiler:
Anormal vajinal kanama.
Kanser Riski Faktörleri:
Geçmişte kısırlık olması veya yumurtlama olmaması; menapozun geç başlaması
veya uzun süreli östrojen tedavisi, vücutta aşırı yağlanma; çok fazla sigara
içmek.
Check-up Kuralları:
Menapoza geldikten sonra geçmişinde kısırlık, aşırı şişmanlık, yfmurtlayamama,
anormal rahim kanaması veya östrojen tedavisi olan kadınların endo-metriyal
biyopsi yaptırmaları gerekir.
İDRAR YOLU VE MESANE KANSERİ
Uyarıcı işaretler:
İdrarda kan; sırt ağrısı; kilo ve iştah kaybı, sürekli ateş; anemi
(kansızlık).
Kanser Riski faktörleri:
Elli yaşın üzerinde olan erkeklerde-, çok fazla sigara içenlerde, geçmişte
kronik idrar yolu enfeksiyonlarından rahatsız olanlarda daha fazla görülür.
Check-up Kuralları:
Komple fiziki muayeneniz sırasında yapılan rutin idrar tahlilleri idrarınızda
kan olup olmadığını (hemıtüri) gösterecektir. Eğer hematüri bulunursa,
doktorunuz anormal bir doku da bulursa, biyopsi de dahil olmak üzere
sistoskopik bir muayene yapabilir. Doktorunuz bir böbrek filmi de isteyebilir.
AĞIZ KANSERİ
Uyarıcı işaretler:
Ağzınızın renginde herhangi bir değişiklik veya ağzınızda iyileşmeyen herhangi
bir yara.
Kanser Riski Faktörleri:
Genellikle kırkbeş yaşın üstünde erkeklerde, çok fazla sigara içenlerde ve
özellikle çok fazla alkol kullanımı ile birlikte dumansız tütün kullananlarda
(tütün çiğneyenlerde) daha fazla görülür.
Check-up Kuralları:
Eğer iyileşmeyen bir yara varsa doktorunuza veya diş hekiminize başvurun.
GIRTLAK KANSERİ
Uyarıcı Belirtiler:
Boğuk seslilik.
Kanser Riski Faktörleri:
Çok fazla sigara içmek, eğer fazla miktarda alkol kullanımı ile birlikte
oluyorsa.
Check-up Kuralları:
Konuşma özelliğinizde herhangi bir değişiklik olması durumunda bir boğaz
uzmanı tarafından yapılan muayene veya eğer çok fazla sigara içiyorsanız
yıllık muayene.
PROSTAT KANSERİ
Uyarıcı Belirtiler:
idrara çıkmada zorluk; sırtın alt kısmında sürekli bir ağrı, pelvis veya
kasıkların üst kısmında sürekli ağri; idrarda kan.
Kanser Riski Faktörleri:
Yetmiş yaşın üzerinde olan erkeklerde daha fazla görülür.
Check-up Kuralları:
Eğer kırk yaşın üzerinde iseniz, periyodik tıbbi muayeneniz sırasında bir
dijital (parmakla) rektal muayeneden de geçmeniz gerekir.
CİLT KANSERİ
Uyarıcı Belirtiler:
Düzensiz sınırları olan küçük bir lezyon (yara, bere) ve vücutta veya kol ve
bacaklarda kırmızı, beyaz, mavi veya mavi-siyah lekeler; cildin herhangi bir
yerinde rengi inci beyazından siyaha kadar değişen yumru veya lezyonlar; avuç
içi, ayak tabanı, el ve ayak parmaklarının uç kısımlarında koyu renkli
lezyonlar; güneşe maruz kalmış cilt üzerinde daha koyu renkli beneklerle
birlikte geniş kah-verengimsi lekeler; cildin herhangi bir yerinde kırmızımsı
mor lekeler; ayak parmakları veya bacakta mor-kahverengi veya koyu mavi no-düller;
yüz, kulak veya boyunda inci gibi veya mumlu gibi yumru veya şişler-, göğüs
veya sırtta düz, ten rengi veya kahverengi yara izine benzer lezyonlar; yüz,
kulaklar, boyun, eller veya kollarda pullu veya kabukla kaplı yüzeyi olan düz
lezyon veya kırmızı nodul; herhangi bir bende görülen değişiklik veya
iyileşmeyen bir yara.
Kanser Riski Faktörleri:
Kadın ve erkeklerde kızıl saç, açık cilt rengi veya gözlerin mavi olması;
çocuklukta ciddi güneş yanığı olması; ailenin geçmişinde doğum lekeleri veya
benler (displastik nevüs doğumda mevcut ben oluşumu sendromu.)
Check-up Kuralları:
Eğer yukarıda sıralanan uyarıcı belirtilere sahip herhangi bir cilt lezyonunuz
varsa doktorunuza danışınız.